Nieuws

Vlees, groente en fruit, brood, zuivel: veel van deze producten uit de supermarkt belanden nog in compost- of vergistingsprocessen als ze in de winkel niet meer verkocht kunnen worden. Dat moet beter kunnen, vindt John Geurts. Daarom bedachten hij en zijn collega’s ‘Foodloop’: een proces om voedselverspilling tegen te gaan en reststromen te hergebruiken in de voedselketen. Voordat ze direct starten met het bouwen van een fysieke installatie, maakten ze een ‘digital twin’: een digitaal model van de toekomstige fabriek. Dat deden ze met behulp van een bijdrage uit de Impulsregeling NOVEX De Peel.

De digital twin van de Foodloop is de ‘digitale evenknie’ van de installatie die John en zijn collega’s in de toekomst fysiek willen gaan bouwen. Met de digital twin doorloop je op een abstract niveau het hele proces en kun je de werkelijkheid simuleren.

Het idee voor Foodloop (en daarna dus de digital twin) ontstond bij een bezoek aan een grote retailer, waar producten vandaan komen die wij dagelijks in onze supermarkten vinden. John werkt in een bedrijf dat zich bezighoudt met het recyclen van reststromen uit de industrie. Een tijdje terug bracht hij een bezoek aan een grote retailer. Daar zag hij pallets staan met producten die niet meer in supermarkten verkocht kunnen worden. Bananen die bruin gekleurd zijn bijvoorbeeld, of brood dat niet meer vers is. Veel van die producten worden vergist of gecomposteerd, en bijvoorbeeld verwerkt als gas. Op zich goed dat er in ieder geval nog iets mee gebeurt, maar deze processen halen de producten uit de voedselketen, waarna ze in de energieketen terechtkomen. Voor de retailers en voor de natuur zou het beter zijn als deze producten wel in het voedselsysteem blijven, als diervoer bijvoorbeeld. Zo wordt voedsel gebruikt om voedsel te maken en houd je de zogenoemde voedselketen gesloten, wat ook beter is voor de CO2-uitstoot.

Terug in de voedselketen

“Dat is geen gemakkelijke klus”, vertelt John Geurts. “Het gaat om een gevarieerd aanbod: groente en fruit, bakkerijproducten, vlees en zuivel. Het is lastig om dat allemaal goed terug te brengen in de voedselketen. Toch geloven wij dat het kan. Sterker nog: uit een aantal pilots die wij met retailers hebben gedaan, blijkt dat 75 tot 80 procent van de producten weer terug kan in de voedselketen. Maar daarvoor is een goed doorontwikkelde, complexe installatie nodig die de producten kan verwerken tot nieuwe, bruikbare producten. Wij noemen die Foodloop.”

Voordat John en zijn collega’s direct fysiek zo’n fabriek en installatie gaan bouwen, willen ze de Foodloop eerst goed bedenken, testen en simulaties uitvoeren. “Zo kun je het hele proces van de installatie doorlopen, systemen testen, kijken welke obstakels je tegenkomt of simuleren wat er gebeurt als bijvoorbeeld op een bepaalde dag in de week heel veel producten ineens worden aangeleverd. Ook kun je onderzoeken hoeveel mensen je nodig hebt, wat de capaciteiten en limieten van machines zijn, en andere randvoorwaarden bepalen die nodig zijn om Foodloop goed te laten functioneren.”

Digitale evenknie

“De digital twin dwingt ons om echt grondig over het proces van Foodloop na te denken. We maken intrinsieke kennis expliciet. Het is heel abstract: je ziet geen aardappel, geen fysieke lopende band. Het is puur een computersimulatie met bolletjes, lijntjes en getalletjes. Een heel groot spreadsheet, als het ware, dat een abstracte digitale representatie geeft van het proces zoals wij dat voor ogen hebben. Foodloop bestaat nog niet, het hele proces is hartstikke nieuw. Dus voordat we er écht mee aan de slag zouden gaan, testen we het digitaal. Vergelijk het met het bouwen van een nieuwe auto of vliegtuig; die bouw je ook niet meteen in het echt.”

Hierboven zie je een uitwerking van de digital twin van één van de processen die wordt onderzocht door John en zijn team.

Samenwerken aan de digital twin

Mede met hulp van de Impulsregeling NOVEX De Peel kan de digital twin gerealiseerd worden. Dat doet Foodloop samen met onder meer specialisten op het gebied van dynamische systeemanalyse, van verschillende Nederlandse universiteiten. Ook de NVWA en het Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur is betrokken. Zeer binnenkort is de digital twin klaar voor gebruik.

“Dan volgt dus een periode van simuleren en testen. Daarna willen we de ‘abstracte’ digital twin vertalen naar een visueel herkenbaar model met virtuele objecten, zoals lopende banden en machines. Een 3D-weergave van het productieproces dus. Daarmee gaan we naar Nederlandse retailers en andere mogelijke investeerders. De retailers zijn enthousiast over onze plannen, dus het zou ontzettend mooi zijn als we de Foodloop ook echt tot leven kunnen brengen.”

John verwacht er veel van. “Dit alles gaat een impuls geven aan de agrofoodsector op het gebied van agrotech. Omdat we Foodloop in een later stadium ook willen gaan uitbreiden naar de toeleveranciers van retailers, zoals bijvoorbeeld groente- en fruittelers, kunnen we uiteindelijk de hele keten verduurzamen. Allemaal samen tegen voedselverspilling. Minder afval, een lagere CO2-uitstoot, een efficiënter gebruik van grondstoffen, minder druk op landbouwgrond en retailers helpen bij het behalen van hun duurzaamheidsdoelstellingen; het zijn allemaal resultaten die we kunnen behalen. Er is nog veel werk te verzetten, maar de droom en de overtuiging dat het kan, is er. De digital twin gaat ons naar de volgende stap helpen.”

Met de Impulsregeling steunt NOVEX De Peel samenwerkingsverbanden van ondernemers, inwoners en maatschappelijke organisaties die bijdragen aan het ‘Zich Ontwikkelend Perspectief’ voor de Peel. Projecten en initiatieven van lokale ondernemers krijgen met een bijdrage vanuit de regeling een vliegende start. Eén van die projecten is ‘Digital Twin Foodloop’.

Op de foto hierboven zie je grondstoffen uit reststromen die worden gerecycled voor de agrofood-industrie, gemaakt bij het bedrijf waar John werkt.